Informe da comisión
Este Informe organízase arredor das tres misións asignadas á Comisión Internacional de Expertas e Expertos de Alto Nivel sobre a Democracia no Traballo.
A primeira misión consiste en avaliar o estado actual da democracia no traballo en España, á luz do compromiso histórico consagrado no artigo 129.2 da Constitución. Isto implica, na Parte I.A, un estudo da evolución histórica deste artigo e unha contextualización da situación española no marco europeo máis amplo. Na Parte I.B, artéllase un conxunto de coñecementos que demostra que a democracia no traballo pode servir como resposta eficaz aos principais desafíos aos que se enfronta a humanidade hoxe en día, como a desigualdade económica extrema, a sobreexplotación dos recursos naturais e a priorización da competencia fronte á cooperación, etc.
A segunda misión, abordada na Parte II.A, consiste en trazar unha traxectoria para a transición da economía española cara á democracia no traballo. O obxectivo é definir unha folla de ruta clara para que as empresas avancen cara á democratización.
A terceira misión, que se aborda na Parte II.B, consiste en identificar instrumentos concretos de política pública, como impostos, subsidios, novos instrumentos financeiros e lexislación sobre os dereitos das traballadoras e dos traballadores, e elaborar propostas normativas que fomenten un debate público produtivo e conecten estas iniciativas co ámbito da Unión Europea. Esta misión tamén implica identificar os obstáculos institucionais e desenvolver os mecanismos necesarios para fomentar unha cultura de prácticas democráticas efectivas no lugar de traballo.
A estrutura deste Informe segue a evolución destas tres misións. Presenta evidencia obxectiva e argumentos económicos e políticos sólidos para demostrar a necesidade imperiosa da intervención pública para fomentar a democratización do traballo, especialmente á luz das dinámicas sociais e de mercado imperantes que limitan a consecución de resultados equitativos e sostibles.
Vexa a presentación oficial do Informe por parte de Isabelle Ferreras á Ministra de Traballo e Economía Social, Yolanda Díaz, e a súa resposta. 2 de febreiro de 2026 en Madrid.
Mandato da Comisión
O día 21 de febreiro de 2025 en Madrid, composta por 13 expertas e expertos de España e de todo o mundo, a Comisión Internacional de Expertas e Expertos de Alto Nivel sobre a Democracia no Traballo foi creada polo Goberno español cunha misión clara: implementar o artigo 129.2 da Constitución.
Os poderes públicos promoverán con eficacia as diversas formas de participación na empresa e fomentarán mediante unha lexislación axeitada as sociedades cooperativas. Tamén establecerán os medios que faciliten o acceso dos traballadores á propiedade dos medios de produción. (Artigo 129.2 da Constitución)
Para cumprir a súa misión, a Comisión necesitaba identificar as ferramentas necesarias para desenvolver unha estratexia concreta de democratización do traballo, un esforzo destinado a fortalecer a calidade democrática, reducir a desigualdade e preparar ás sociedades para afrontar os retos do noso tempo.
En consecuencia, a Comisión trazou un camiño cara a unha auténtica democracia económica, describindo formas de democratizar as empresas e reunindo o coñecemento e os instrumentos necesarios non só para España, senón tamén para outros gobernos europeos interesados en reimaxinar o futuro do traballo.
Miembros da Comisión
Presidenta: Profesora Isabelle Ferreras (FNRS-University of Louvain/Center for Labor and a Just Economy, Harvard University/ Institute for Ethics in Artificial Intelligence, Oxford University)
Profesor Jeremias Adams-Prassl
(University of Oxford)
Profesora Julie Battilana
(John F. Kennedy School of Government, Harvard University Harvard Business School)
Profesor Antonio Baylos
(University of Castilla-La Mancha)
Profesor Benjamin Braun
(London School of Economics)
Profesora Dr. Isabel Gemma Fajardo-García
(University of Valencia)
Profesora Francisca Maria Ferrando Garcia
(University of Murcia)
Profesor Sergio González Begega
(University of Oviedo)
Profesor Daniel Innerarity
(European University Institute/University of the Basque Country)
Doctora Sara Lafuente (European Trade Union Institute/Free University of Brussels)
Erinch Sahan
(Doughnut Economics Action Lab)
Profesor emérito Vicente Salas Fumás
(University of Zaragoza)
Profesora Edurne Terradillos
(University of the Basque Country)
Audiencias da Comisión
A Comisión Internacional de Expertas e Expertos de Alto Nivel sobre a Democracia no Traballo levou a cabo un proceso de audiencias que combinou a experiencia global coas perspectivas nacionais. Entre decembro de 2024 e setembro de 2025, a Comisión celebrou quince reunións virtuais con académicos e profesionais de renome internacional, incluíndo destacados economistas, sociólogos, especialistas en dereito laboral, expertos en gobernanza cooperativa e representantes de importantes institucións de investigación. Estas sesións proporcionaron información avanzada sobre a democracia no lugar de traballo, os dereitos laborais, o cambio tecnolóxico e as condicións económicas que configuran a participación dos empregados nas empresas. Para complementar esta base de evidencia, a Comisión tamén levou a cabo tres días de audiencias presenciais no Ministerio de Traballo español, do 3 ao 5 de xuño de 2025. Durante estas reunións, colaborou con asociacións empresariais, sindicatos, organizacións da economía social, grupos da sociedade civil e destacados especialistas no mercado laboral.
En conxunto, estes intercambios ofreceron unha comprensión integral dos factores legais, económicos e organizativos que inflúen na democratización do lugar de traballo e fundamentaron a análise do Comité tanto na investigación internacional como nas realidades vividas do panorama institucional e produtivo de España.
Mira este breve documental, que recolle a ambición dos traballos da Comisión de Expertos e Expertas:
Eventos
June 25, Oxford University
JUNE 25 2026
Reimagining the future of work – towards a right to shape AI
In this one-day high-level conference, we explore the right to shape AI as key to the future of work in a democratic society. Hosted by Oxford’s Institute for Ethics in AI and the Bonavero Institute for Human Rights, the conference will bring together policy makers, academics, business leaders and employee representatives to explore concrete proposals to embed and renew human agency at work.
Speakers/Hosts: Isabelle Ferreras (Chair of the International High-level Expert Committee on Democracy at Work, UCLouvain; Harvard Law School; Institute for Ethics in AI, University of Oxford) Jeremias Adams-Prassl (member of the International High-level Expert Committee on Democracy at Work, University of Oxford; Magdalen College; Institute for Ethics in AI) and Caroline Green (Institute for Ethics in AI, University of Oxford)
Keynote speakers: Yolanda Díaz (Second Deputy Prime Minister and Minister of Labor and Social Economy of Spain) and Daron Acemoglu (Massachusetts Institute of Technology)
Date and time: Thursday June 25th 2026, 08:30-17:30 BST/09:30-18:30 CET
Address: Jesus College, Turl Street, Oxford, OX1 3DW, UK.
Full programme, HERE
Link to register, HERE
June 5, World Inequality Lab, Paris
JUNE 5 2026
World Inequality Conference 2026
Isabelle Ferreras will discuss the Report of the Expert Committee on Friday June 5th in a Plenary Session: ‘How Much Should the Wealth Scale be Compressed?
Date, time and location: Friday June 5, 11:30-13:00 (CET)
Amphithéâtre Daniel Cohen
48 boulevard Jourdan, 75014 Paris, France
Speakers: Isabelle Ferreras, Jean Drèze, Ingrid Robeyns
Moderator: Anmol Somanchi
Full programme: https://inequalitylab.world/www-site/uploads/2026/04/2026-WIC-Programme.pdf
June 3, Québec, Canada
JUNE 3 2026
The 63nd Annual CIRA Conference is taking place from June 2 to 4, 2026, at Université Laval, Quebec City, Quebec.
During the annual meeting of the Canadian Industrial Relations Association (CIRA), Isabelle Ferreras has been invited to give the H.D. Woods lecture to present the Report on Democracy at Work to the Spanish Government on this occasion.
Program Details for Wednesday, June 3:
- HD Woods Lecture by Professor Isabelle Ferreras on democracy in the workplace
- Workshops & panels
- CIRA’s General Assembly
- Launch of a CIRA’s 60th-anniversary – “Nouveaux dialogues et conversations émergentes en relations industrielles / New Dialogues and Emerging Conversations in Industrial Relations”
Further details, here.
HYBRID: Mayo 12, Universitat de València, Valencia, España
MAYO 12 2026
10.00h: Presentación del Informe sobre Democracia en el Trabajo
Ponentes: Antonio Baylos Grau, Gemma Fajardo García (miembros de la Comisión de expertos y expertas de alto nivel sobre la democracia en el trabajo)
Modera: María Pons Carmena
Fecha y hora: Martes 12 de mayo 2026 a las 10.00h
Dirección: Universitat de València – Campus de Tarongers
Av. dels Tarongers Algirós, 46022, Valencia, España
Vea la grabación de la Presentación del Informe sobre Democracia en el Trabajo, AQUÍ
Y vea la grabación de la intervención de la vicepresidenta segunda del Gobierno y ministra de Trabajo y Economía Social, Yolanda Díaz, AQUÍ
Na prensa
- La Discrepancia
MAYO 18 2026 Participación de los trabajadores en la empresa La Agrupación Europeísta “cuidar el futuro” del Ateneo de Madrid,… Read more: La Discrepancia - Observatorio Español Social
MAYO 13 2026 La III Jornada Universitaria por una Democracia Económica incide en la Universitat de València en el debate… Read more: Observatorio Español Social - The Nation
MAY 5 2026 Spain’s Left Has a New Frontier: Democracy at Work The center-left Partido Socialista (PSOE) Prime Minister Pedro… Read more: The Nation - El País
MAYO 4 2026 IA y democracia en el trabajo En las manifestaciones del pasado 1 de mayo los sindicatos no… Read more: El País - Según Antonio Baylos
MAYO 3 2026 Antonio Baylos: FORTALECER LA DEMOCRACIA, SIN DUDA, PERO TAMBÍEN EN EL TRABAJO: LA NECESIDAD DE UN DEBATE… Read more: Según Antonio Baylos - novethic
Avirl 28 2026 Ce rapport inédit qui veut rendre les entreprises plus démocratiques Pour bâtir des entreprises plus résilientes et… Read more: novethic - MIT Sloan Management Review
APRIL 22 2026 Julie Battilana, Lakshmi Ramarajan, Matthew Lee, and Vicent Pons: Why Business Leaders Need to Champion Democracy Democracy… Read more: MIT Sloan Management Review - Surplus Magazin
APRIL 16 2026 Isabelle Ferreras: »Unternehmen regieren uns – doch wir sollten sie regieren« Spanien lässt gerade prüfen, was anderswo… Read more: Surplus Magazin - Laboris Info
AVRIL 15 2026 Démocratie en péril, travail en crise : des experts proposent une révolution silencieuse Crise du sens au travail,… Read more: Laboris Info - UGT Políticas Europeas
ABRIL 13 2026 Isabelle Ferreras: «Dar voz y propiedad a los trabajadores va a ser una inversión rentable para las… Read more: UGT Políticas Europeas - Social Europe
APRIL 13 2026 Stan De Spiegelaere: From Hitler’s Industrialists to Trump’s Tech Bros: The Case for Democracy at Work One… Read more: Social Europe - El Economista
ABRIL 13 2026 Isabelle Ferreras: “Dar voz y propiedad a los trabajadores va a ser una inversión rentable para las… Read more: El Economista